Με απόλυτη επιτυχία ολοκληρώθηκε το «1ο Αντάμωμα των Απανταχού Γραμμουστιάνων», το Σάββατο 9 & την Κυριακή 10 Σεπτεμβρίου 2023
Το 1ο Αντάμωμα των απανταχού Γραμμουστινών είναι μία ιστορική στιγμή, γιατί μετά από δύο και πλέον αιώνες , και μετά τις μαζικές πληθυσμιακές εξόδους από τη Γράμμουστα, έχουμε την πρώτη οργανωμένη επιστροφή – προσκύνημα, των απογόνων αυτών των πληθυσμών, στην όμορφη και ιστορική γενέτειρα τους, που αποτελεί και σημείο αναφοράς της πολιτιστικής τους ταυτότητας. ("Νόι χίμου Γραμμουστιάνοι" .)
Οργανωτής: Δήμος Νεστορίου
Συμμετείχαν οι σύλλογοι : Σύλλογος Βλάχων Ν. Σερρών ««Γεωργάκης Ολύμπιος» - Σύλλογος Μεγαλολιβαδιωτών Πάϊκου Θεσσαλονίκης- Σύλλογος Γυναικών Μεγάλων Λιβαδίου Παϊκου ¨Οι Αρμάνες» -Σύλλογος Βλάχων Προσοτσάνης» Οι Γραμμουστιάνοι» και Βλάχοι Σιδηροκάστρου
ΟΙ εκδηλώσεις άρχισαν το Σάββατο 9 Σεπτεμβρίου 2023, στο Νεστόριο.
Στις 6.30 μ.μ στο Πνευματικό Κέντρο Νεστορίου με την ημερίδα με θέμα : «Γράμμουστα». Το Μητροπολιτικό Κέντρο του Βλαχόφωνου Ελληνισμού» με τις ακόλουθες εισηγήσεις:
1.«Οδοιπορικό στη Γράμμουστα» από τον Κωνσταντίνο Αδάμ. Πρόεδρο Μ.Σ « Η Ορεστίς» Αργους Ορεστικού. Πρ. Πρόεδρο της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων
2 «Πληθυσμιακές έξοδοι και διασπορά των Γραμμουστιάνων». Από τον Φώτη Κιλιπίρη Καθηγητή Διεθνούς Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Πρ. Πρόεδρο της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων.
Οι εκδηλώσεις συνεχίστηκαν την Κυριακή 10 Σεπτεμβρίου 2023 στην Γράμμουστα, με Εκκλησιασμό στον Ιερό Ναό της Παναγίας της Γράμμουστας, από τον Πατέρα Λεωνίδα, ο οποίος εμφανώς συγκινημένος στο πέρας της Θείας λειτουργίας αναφέρθηκε στο ιστορικό της αναστήλωσης του Ιερού ναού της Παναγιάς, και στην θαυματουργή εικόνα της Οδηγήτριας της Γράμμουστας, εκφράζοντας την χαρά του για την παρουσία των αποδήμων Γραμμουστιάνων στη γενέτειρα των προγόνων τους.
Οι εκδηλώσεις ολοκληρώθηκαν με τον Μεγάλο Χορό από τα χορευτικά συγκροτήματα των Γραμμουστιάνων της διασποράς στο πλακόστρωτο της πλατείας της Γράμμουστας, αφού μέλη των χορευτικών μετέφεραν την εικόνα της Παναγίας από τον Ιερό Ναό στο κέντρο της πλατείας.
Στην εκδήλωση παραβρέθηκαν 50 σιδηροκαστρινοί με καταγωγή από τη Γράμμουστα!
