Έντονες αντιδράσεις προκάλεσαν οι «άνευ προηγουμένου» ανακοινώσεις σε έκτακτη συνέντευξη Τύπου στον Λευκό Οίκο, κατά την οποία ο Ντόναλντ Τραμπ έδωσε συμβουλές σε έγκυες και γονείς μικρών παιδιών, να μην χρησιμοποιούν το παυσίπονο Tylenol υποστηρίζοντας ότι η χρήση ακεταμινοφαίνης ή παρακεταμόλης κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης «μπορεί να σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο αυτισμού».
Ο Τραμπ ζήτησε επανεξέταση της σχέσης μεταξύ εμβολίων και
αυτισμού.
«Θέλω να το πω όπως είναι, μην πάρετε Tylenol. Μην το
πάρετε», είπε ο Τραμπ. Ζήτησε την αφαίρεση του υδραργύρου από τα εμβόλια και
ισχυρίστηκε ότι τα παιδιά δεν πρέπει να κάνουν το εμβόλιο κατά της ηπατίτιδας Β
πριν από την ηλικία των 12 ετών.
«Οι άνθρωποι στην Κούβα δεν έχουν την οικονομική
δυνατότητα να αγοράσουν Tylenol και ουσιαστικά δεν έχουν αυτισμό», είπε, μεταξύ
άλλων ο αμερικανός πρόεδρος.
«Συνήθως χορηγείται τις πρώτες 24 ώρες μετά τη γέννηση,
τα θηλάζουμε με αυτό», πρόσθεσε.
Είπε επίσης ότι το συνδυαστικό εμβόλιο
ιλαράς-παρωτίτιδας-ερυθράς θα πρέπει να χωρίζεται σε τρεις ξεχωριστές δόσεις.
ΠΟΥ: Απορρίπτει τον ισχυρισμό
Τα στοιχεία δεν παραπέμπουν σε σύνδεση μεταξύ της χρήσης
παρακεταμόλης κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης και του αυτισμού και η αξία των
εμβολίων που σώζουν ζωές δεν πρέπει να τίθεται σε αμφισβήτηση, δήλωσε
εκπρόσωπος του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), ΤαρίκΓιασέρεβιτς, κατά την
διάρκεια συνέντευξης Τύπου στην Γενεύη.
«Γνωρίζουμε ότι τα εμβόλια δεν προκαλούν αυτισμό. Τα
εμβόλια, όπως έχω πει, σώζουν αναρίθμητες ζωές. Αυτό είναι κάτι που έχει
αποδείξει η επιστήμη και τα θέματα αυτά δεν πρέπει να τίθενται σε αμφισβήτηση»,
πρόσθεσε.
Έντονες αντιδράσεις από την επιστημονική κοινότητα
Δεκάδες ιατρικές, ερευνητικές και ομάδες υπεράσπισης
συμπεριλαμβανομένης της Αμερικανικής Ακαδημίας Παιδιατρικής και του
Αμερικανικού Κολλεγίου Μαιευτήρων και Γυναικολόγων, καταδίκασαν την ανακοίνωση
του προέδρου.
«Δεν τεκμηριώνεται ο ισχυρισμός ότι το σκεύασμα Tylenol
προκαλεί αυτισμό. Οι δηλώσεις του αμερικανού προέδρου μόνο φόβο τροφοδοτούν και
δίνουν ψεύτικες ελπίδες», ανέφερε σε ανακοίνωσή του ο Σύνδεσμος Επιστημόνων
Αυτισμού.
Όπως αναφέρει το Reuters, η συμβουλή του Τραμπ, ο οποίος
παραδέχτηκε ότι δεν είναι γιατρός, έρχεται σε αντίθεση με εκείνη των ιατρικών
εταιρειών, οι οποίες υποστηρίζουν ότι η ακεταμινοφαίνη ή παρακεταμόλη, το
δραστικό συστατικό του Tylenol, είναι ασφαλές.
Απάντηση από την παρασκευάστρια του Tylenol
«Η παρακεταμόλη είναι η πιο ασφαλής επιλογή αναλγητικού
για τις εγκύους, όταν χρειάζεται, καθ’ όλη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης τους και
χωρίς αυτήν, οι γυναίκες αντιμετωπίζουν επικίνδυνες επιλογές: να υπομείνουν
καταστάσεις όπως ο πυρετός που είναι δυνητικά επιβλαβείς τόσο για τη μητέρα όσο
και για το μωρό, ή να χρησιμοποιήσουν πιο ριψοκίνδυνες εναλλακτικές. Η
ανεξάρτητη, έγκυρη επιστήμη δείχνει ξεκάθαρα ότι η λήψη ακεταμινοφαίνης δεν
προκαλεί αυτισμό. Ανησυχούμε βαθιά για τον κίνδυνο για την υγεία που αυτό θέτει
για τις μέλλουσες μητέρες και τους γονείς», ανακοίνωσε η Kenvue, η εταιρεία
παρασκευής του Tylenol.
Ο Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA)
ανακοίνωσε ότι θα επιδιώξει αλλαγή στην ετικέτα του μη
συνταγογραφούμενουTylenol και των γενόσημων εκδοχών του, «ώστε να αντικατοπτρίζονται
στοιχεία που υποδηλώνουν ότι η χρήση κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης μπορεί να
σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο νευρολογικών παθήσεων», όπως ο αυτισμός και η
ΔΕΠΥ στα παιδιά.
Ο FDA έστειλε επίσης επιστολή στους γιατρούς με παρόμοια
προειδοποίηση, διευκρινίζοντας ότι δεν έχει τεκμηριωθεί αιτιώδης σχέση.
Οι μετοχές της Kenvue ανέκαμψαν κατά 5% στη συνεδρίαση
της Δευτέρας, ενώ υποχωρούν κατά περίπου 14% από τις 5 Σεπτεμβρίου, όταν η
WallStreet Journal ανέφερε ότι ο υπουργός Υγείας Ρόμπερτ Φ. Κένεντι Τζούνιορ
σχεδίαζε να συνδέσει την ακεταμινοφαίνη με τον αυτισμό.
«Δεν είναι νέο ζήτημα»
Μελέτη του 2024 σε σχεδόν 2,5 εκατομμύρια παιδιά στη
Σουηδία δεν διαπίστωσε αιτιώδη σύνδεση μεταξύ της έκθεσης στην ακεταμινοφαίνη
κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και των νευροαναπτυξιακών διαταραχών.
Ανασκόπηση 46 προηγούμενων μελετών του 2025 υπέδειξε
σύνδεση μεταξύ της προγεννητικής έκθεσης σε ακεταμινοφαίνη και του αυξημένου
κινδύνου εμφάνισης αυτών των παθήσεων, αλλά οι ερευνητές από την Ιατρική Σχολή
Icahn στο MountSinai, το Πανεπιστήμιο Harvard και άλλοι δήλωσαν ότι η μελέτη
δεν αποδεικνύει ότι το φάρμακο προκάλεσε τα αποτελέσματα.
Συμβούλεψαν ότι οι έγκυες γυναίκες θα πρέπει να
συνεχίσουν να χρησιμοποιούν ακεταμινοφαίνη ανάλογα με τις ανάγκες, στη χαμηλότερη
δυνατή δόση και για το συντομότερο δυνατό χρονικό διάστημα.
Οι αξιωματούχοι του Τραμπ επικαλέστηκαν αυτήν την
ανασκόπηση και χρησιμοποίησαν παρόμοια γλώσσα συμβουλεύοντας πόσο Tylenol
πρέπει να λαμβάνουν. «Είναι σαφές ότι η σύνδεση Tylenol-αυτισμού δεν είναι ένα
νέο ζήτημα – έχει εξεταστεί πολλές φορές και σε πολλές διαφορετικές μελέτες»,
δήλωσε η ερευνήτρια DianaSchendel του Ινστιτούτου Αυτισμού AJ Drexel. «Χωρίς να
παρουσιάζουν κανένα στοιχείο που να τις υποστηρίζει, οι ανακοινώσεις γίνονται
απερίσκεπτες και δυνητικά επιβλαβείς» πρόσθεσε.
Τραμπ υπέρ της λευκοβορίνης
Η κυβέρνηση Τραμπ ζήτησε από τις φαρμακευτικές εταιρείες
να είναι έτοιμες να αυξήσουν την παραγωγή λευκοβορίνης ως θεραπεία για
ορισμένους ασθενείς με αυτισμό, δήλωσε στους δημοσιογράφους ο επικεφαλής της
Υπηρεσίας Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) Μάρτι Μακάρι.
Οι ερευνητές λένε ότι η λευκοβορίνη, μορφή φολικού οξέος
που χρησιμοποιείται για τη θεραπεία ορισμένων καρκινοπαθών που υποβάλλονται σε
χημειοθεραπεία, έχει δείξει κάποια υποσχόμενα αποτελέσματα σε πολύ μικρές
δοκιμές.«Δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι λειτουργεί.
Υπάρχουν κάποιες μελέτες, αλλά είναι μικρές και δεν είναι οι καλύτερες», δήλωσε
η Δρ. ΌντρεϊΜπράμπακ, ειδικός στον αυτισμό και ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο του
Τέξας στο Όστιν.
Ο FDA, στη διαδικασία έγκρισης, επικαλέστηκε μια
ανασκόπηση της χρήσης λευκοβορίνης σε 40 ασθενείς με μια σπάνια μεταβολική
διαταραχή που ονομάζεται εγκεφαλική ανεπάρκεια φυλλικού οξέος, η οποία μπορεί
να οδηγήσει σε μια σειρά νευρολογικών συμπτωμάτων, μερικά από τα οποία
παρατηρούνται σε άτομα με αυτισμό.
Μόλις ένας στους τέσσερις Αμερικανούς πιστεύει ότι οι
πρόσφατες συστάσεις της κυβέρνησης Τραμπ για λιγότερα εμβόλια βασίστηκαν σε
επιστημονικά στοιχεία και γεγονότα, σύμφωνα με δημοσκόπηση των Reuters/Ipsos
αυτόν τον μήνα.
Κατά την πρώτη του θητεία ο Τραμπ ήταν «υπέρμαχος» της
πρωτοβουλίας για την επιτάχυνση της ανάπτυξης εμβολίων κατά της COVID-19.
Η σταδιακή υπονόμευση των εμβολίων από τον Ρόμπερτ
Κένεντι
Στο πλευρό του Υπουργού Υγείας Ρόμπερτ Φ. Κένεντι
Τζούνιορ, που έχει υποστηρίξει ότι κανένα εμβόλιο δεν είναι ασφαλές, έχει
αλλάξει κατεύθυνση. Οι υποστηρικτές του υπουργού Υγείας περιλαμβάνει αρκετούς
ακτιβιστές κατά των εμβολίων, οι οποίοι εδώ και καιρό διαδίδουν διαψευσμένες ισχυρισμούς
ότι τα εμβόλια είναι υπεύθυνα για τον αυτισμό, πράγμα που ο Ρόμπερτ Κένεντι
χρησιμοποίησε πολλές φορές στην προεκλογική εκστρατεία.
Παρά την πίεση που δέχτηκε κατά τη διάρκεια των ακροάσεων
για την επικύρωση της υποψηφιότητάς του από τη Γερουσία, ο Κένεντι επέμεινε ότι
δεν ήταν αντίθετος στα εμβόλια και δεσμεύτηκε να διατηρήσει τα επιστημονικά
πρότυπα.
Έκτοτε, ο Κένεντι έχει εξαπολύσει μια σφοδρή επίθεση στην
υποδομή εμβολίων των ΗΠΑ: καταργώντας επιτροπές εποπτείας, σπέρνοντας
αμφιβολίες για την καθιερωμένη επιστήμη, πολιτικοποιώντας την ασφάλεια των
συστατικών, περιορίζοντας την πρόσβαση στα εμβόλια και διακόπτοντας τη
χρηματοδότηση της έρευνας. Η στρατηγική του δεν περιλαμβάνει πλήρη απαγόρευση.
Στις ΗΠΑ, η Συμβουλευτική Επιτροπή για τις Πρακτικές
Εμβολιασμού (ACIP) διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην πολιτική εμβολιασμού,
προσφέροντας τεκμηριωμένες συστάσεις σχετικά με τα προγράμματα. Μέχρι πρόσφατα,
τα μέλη της ήταν σεβαστοί εμπειρογνώμονες στην ανοσολογία, την επιδημιολογία
και τις μολυσματικές ασθένειες – όλοι ελεγμένοι, χωρίς συγκρούσεις συμφερόντων.
Τον Μάιο του 2025, ο Κένεντι αγνόησε τη σύσταση της ACIP
σχετικά με τον εμβολιασμό κατά της COVID-19 για έγκυες γυναίκες και μικρά
παιδιά. Τον επόμενο μήνα, διέλυσε την 17μελή επιτροπή, επικαλούμενος
υποτιθέμενα συμφέροντα. Στη θέση τους, ο Κένεντι διόρισε μια μικρότερη επιτροπή
που περιλάμβανε άτομα με καλά τεκμηριωμένες αντιεμβολιαστικές απόψεις.
Αυτό έσπασε δεκαετίες προηγούμενων πρακτικών. Για πρώτη
φορά, τα μέλη της ACIP επιλέχθηκαν από τον υπουργό Υγείας χωρίς την τυπική
διαδικασία ελέγχου, εκπαίδευσης ή διασφαλίσεων για την εξασφάλιση της
ανεξαρτησίας τους.
Τον Αύγουστο, ο Κένεντι απαγόρευσε σε έγκριτους
επιστημονικούς συλλόγους να παρέχουν συμβουλές στην ACIP, ισχυριζόμενος ότι
ήταν υπερβολικά μεροληπτικοί. Αυτό αφαίρεσε έναν ακόμη έλεγχο της ανεξαρτησίας
της επιτροπής.
Εν τω μεταξύ, ο Κένεντι ζήτησε «επανεκτίμηση» του
προγράμματος εμβολιασμού των παιδιών, των τυπικών συστατικών των εμβολίων και,
σύμφωνα με πληροφορίες, ακόμη και της πλήρως διαψευσμένης ισχυρισμού ότι το
εμβόλιο MMR συνδέεται με τον αυτισμό. Το τελευταίο έχει διαψευσθεί από πολλές
μελέτες που έχουν αξιολογηθεί από ομότιμους, συμπεριλαμβανομένης μιας
μετα-ανάλυσης στην οποία συμμετείχαν πάνω από 1,2 εκατομμύρια παιδιά.
Στην πρώτη συνεδρίαση της ACIP υπό τη νέα ηγεσία, η
επιτροπή του Κένεντι εξέτασε το θειομερσάλη, ένα συντηρητικό με βάση τον
υδράργυρο που χρησιμοποιείται σε ορισμένα εμβόλια κατά της γρίπης. Οι
επιστήμονες του CDC είχαν προγραμματίσει να παρουσιάσουν τα στοιχεία τους, αλλά
αυτά αφαιρέθηκαν από την ημερήσια διάταξη. Αντ’ αυτού, τα μόνα στοιχεία
προήλθαν από τη ΛινΡεντγουντ, αντιεμβολίστρια και συνιδρυτή του World Mercury
Project, μιας πρωτοβουλίας που προηγήθηκε της ομάδας Children’s Health Defense
του Κένετι.
Η παρουσίασή της φαινόταν να περιλαμβάνει τουλάχιστον μία
ανύπαρκτη μελέτη, ωστόσο η ACIP προχώρησε στην απαγόρευση του θειομερσάλη από
τα εμβόλια της γρίπης – μια απόφαση που ο Κένεντι επέκτεινε αργότερα σε όλα τα
εμβόλια των ΗΠΑ.
Αν και το θειομερσάλη χρησιμοποιούνταν ήδη σε πολύ λίγα
εμβόλια, ο τρόπος με τον οποίο καταργήθηκε – με βάση ελλιπή στοιχεία και
περιορισμένη συμβολή εμπειρογνωμόνων – δημιουργεί ένα επικίνδυνο προηγούμενο
που με τις νέες ανακοινώσεις του Τραμπ ίσως επεκταθεί και σε άλλες ουσίες.