ες γην εναλίαν Κ ύ π ρ ο ν...
( ή άλλως πως, μελετώντας το μυθιστόρημα της Νάσιας
Διονυσίου "Μη γράφετε Αρθούρος", από τις εκδόσεις Πόλις)
Μαγεία ο κόσμος της Λογοτεχνίας...
Ανεβαίνεις στο τρένο της και ταξιδεύεις σε χώρες και
φυλές, σε ήθη και πολιτισμούς, σε φιλοσοφίες και αισθητικές, σε δράματα και
τραγωδίες... Κι ούτε που καταλαβαίνεις ποτέ σε ποιους "τόπους"
γοητεύτηκες πιότερο, ποιες πληγές ανθρώπων σού κάρφωσαν μαχαιριές, πού
γονάτισες προσκυνηματικά...
Διαβάζεις τα "Σφιχταγκαλιάσματα και τα
φτερουγίσματα" της Δέσποινας Καϊτατζή-Χουλιούμη και σε συνεπαίρνει η
μαεστρία της να φτιάχνει προσωπογραφίες που εντυπώνονται στην ψυχή...
Πηγαίνεις κατόπιν στον
Παλαιστίνιο ΡασίντΜπενζίν, διαβάζεις τον "Βιβλιοπώλη της
Γάζας" και γίνεσαι κοινωνός μιας πολύχρονης γενοκτονίας... Κι ύστερα,
σταματάς στον μαρτυρικό τόπο και σου έχει μιαν υπέροχη ποιητική Συλλογή η
ΠέρσαΚουμούτση, το "Τριαντάφυλλο στα ερείπια", με δημιουργούς τής
Παλαιστίνης, κάποιοι από τους οποίους σκοτώθηκαν από τους φονιάδες του
Νετανιάχου... Επιμένεις στην ίδια φυλή και γνωρίζεσαι με τον ΚαρίμΚατάν και το
θαυμαστό μυθιστόρημά του "Το παλάτι των δύο λόφων"...
Στερνά, παίρνεις το καράβι και κατευθύνεσαι για την
Κύπρο...
"Ες γηνεναλίανΚύπρον, ου μ' εθέσπισεν
οικείν Απόλλων, όνομα νησιωτικόν
Σαλαμίνα θέμενον της εκεί χάριν πάτρας"
( = Στη θαλασσινή Κύπρο όπου μου όρισε
ο Απόλλων να κατοικώ, δίνοντάς της το νησιωτικό όνομα
Σαλαμίνα ως ανάμνηση εκείνης της πατρίδας μου),
έγραψε ο Τραγικός μας Ποιητής Ευριπίδης στην
"Ελένη", πήρε τους στίχους ο εγγονός του ο Σεφέρης και τους έβαλε
μότο στη δική του "Ελένη"...
Από τούτη τη θαλασσινή πατρίδα κατάγεται η Νάσια
Διονυσίου, γι' αυτήν την πατρίδα γράφει, εκεί αναζητά τον ήρωά της...
"Μη γράφετε Αρθούρος", μας παραγγέλνει ο τίτλος
του βιβλίου και μας κάνει συνταξιδιώτες σε μιαν αναζήτηση που κρατεί εκατόν
τεσσαράκοντα και πέντε σελίδες...
Ε, ναι, φίλοι μου, μαγεία είναι η Λογοτεχνία...
Σε παίρνει από το χέρι η συγγραφέας μας και σε χρίζει
αναζητητή ενός προσώπου decadentetmaudit, θα το λέγαμε και καταραμένο ποιητή,
παγκόσμια καταξιωμένο μετά θάνατον, που οι Μοίρες της ζήσης, κυρίως η Κλωθώ,
τον έφεραν κάποια στιγμή στο Μεγαλονήσι...
Διαβάσατε τ' όνομά του στον τίτλο, Αρθούρος ελληνιστί,
Arthur γαλλιστί...
"Ποιος είναι ο μυστηριώδης Γάλλος ο οποίος, στις
αρχές της Αγγλοκρατίας στην Κύπρο, βρίσκεται στο Τρόοδος και αναστατώνει μια
συνηθισμένη μέρα στη ζωή των Άγγλων αριστοκρατών, των εργατών, των χωρικών, των
αξιωματικών και των ζαπτιέδων, του νεαρού που έφερνε τα γράμματα;
Επιμελής στη δουλειά του, λάτρης της γνώσης και της εξέλιξης, γητευτής ανδρών και γυναικών, μποέμ-αλήτης-πεζοπόρος, παραμελημένο παιδί, κυνικός φιλοχρήματος τυχοδιώκτης, βίαιος δολοφόνος, ένας κολασμένος, ένας οραματιστής ; Ή μήπως κάποιος που, εκείνοι που συνάντησε, ίσως και να μην τον είδαν ;", αναγράφεται μεταξύ άλλων στο οπισθόφυλλο του βιβλίου.
Σας το ξαναλέγω για τρίτη φορά: ΜΑΓΕΙΑ η ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ...
Μια νέα δημιουργός γράφει πρωτότυπα, μοιάζει να μην έχουμε διαβάσει τέτοιον τρόπο συγγραφής,
σε καταπλήσσει η δέση τόπων και προσώπων, χρόνου και γεγονότων, η αφηγηματική
δεινότητά της να οδηγεί τον αναγνώστη σε μια "συνάντηση" που όλο και
αναβάλλεται, μας φτάνει σχεδόν κοντά στον Αρθούρο κι ύστερα, ως εκ θαύματος,
αυτός χάνεται από μπρος μας, έχει μιανιδιότυπη σχέση με το κόμμα (στη στίξη) -
πράγμα που με γοήτευσε τα μέγιστα...
(ανακάλυψα στη "Σημείωση της συγγραφέως" πως το
κόμμα στο μυθιστόρημά της "δεν συμμορφώνεται με τους συντακτικούς κανόνες,
αλλά ακολουθεί τον ρυθμό και την ένταση του λόγου" - δέλεαρ αληθινό για τη
χρήση της στίξης!!!!!!!!!!!!!!!!)
Του ποιητή την ταυτότητα στοιχειοθετούν καταπληκτικές
περιγραφές, σελίδες που ξετυλίγουν και την εξωτερική του εμφάνιση - "το
πρόσωπό του μοιάζει σχεδόν παιδικό", "χέρια πόδια παλάμες έξω από
κάθε αναλογία", "Τα δικά του ρούχα λοιπόν διαφέρουν απ' όλων μας,
λευκά βαμβακερά που δεν τα αλλάζει ποτέ", "θυμίζουν αυτά που φοράνε
οι Άραβες", "πατούσες τεράστιες" - και τον εσωτερικό του κόσμο -
"δεν διατηρεί φιλικές σχέσεις με κανέναν", "Απόμακρος, δεν λέω
άξεστος ή αγενής, μοναχικός μάλλον, και τολμώ να πω αδιάφορος",
"περιφρονεί εξίσου τα μέλη της αριστοκρατίας και τους χωριάτες" - και
πληθώρα ευθύβολων χαρακτηρισμών...
Εντυπωσιακή, σα να την παρακολουθείς ζώσα, η
προσέγγιση των φιλικών ή ερωτικών του
σχέσεων - πρωταγωνιστής εδώ ο Πολ Βερλαίν σ' εναν θυελλώδη έρωτα μαζί του, από
κοντά και οι καλλιτέχνες του περιθωρίου, θαμώνες κακόφημων συλλόγων όπου το
χασίσι και το οινόπνευμα καταναλώνονται σε αφθονία...
Προφανώς, οι μελέτες της Νάσιας Διονυσίου για τον ποιητή
είναι διεξοδικές,πολυεδρικές και εις βάθος, ο ήρωάς της αποδίδεται με εντέλεια,
σμίγουν αρμονικά το πραγματικό με το μυθοπλαστικό...
Κι είναι σα να περπατά ο αναγνώστης στη γαία της Κύπρου,
εδώ η Λευκωσία και η Λεμεσός, η Πάφος
και η Αμμόχωστος, το Τρόοδος και η
Μόρφου, ακρογιαλιές και όρη - γεωγραφία του νησιού που σημαδεύεται από την
φυλετική ποικιλότητα εχθρών τε και φίλων... Κι είναι κι εκείνος ο γλωσσικός
λαβύρινθος - κλώσμα και τραππηδώ, βούρκα και ποδινάρι, πουντζιά και κολότζια,
κούζες και τσιακκούθκια, χανάπια και στρουθκιά, λουβάνα και καπνιστήρκα,
προικιό μιας λαλιάς που παραμένει απέθαντη...
Χαράζονται στο νου οι αναφορές στο έθιμο της ταφής, στην
εκδίκηση και στην κατάρα, σαγήνη τα παρελαύνοντα δέντρα - ελιές και χαρουπιές,
αγριομηλιές και πλατάνια, λεμονιές και φραγκοσυκιές, η Φύση οργιάζουσα, τα
πρόσωπα δρώντα...
Δυστυχώς, η παρουσίαση ενός βιβλίου τόσο στοιβαχτού, ήτοι
πυκνού, δεν είναι εύκολη. Νιώθεις την ανεπάρκειά της, καθώς μένεις με την
αίσθηση πως είχες πολλά να ειπείς και δεν είπες τίποτα.
Ωστόσο, σε ανακουφίζει η σκέψη πως οι αναγνώστες,
μελετώντας το βιβλίο, θα βρουν αυτές και πλείστες άλλες αρετές της Νάσιας
Διονυσίου και προπαντός θα απολαύσουν το ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟ μυθιστόρημα...
Αφιερωμένο με πολλή αγάπη στην Κύπρια ξαδέρφη μου,
Χρυστάλλα, σύντροφο του πλέον αγαπημένου θείου μου, πρωτοξάδερφου της μάνας....