Νέα ανακοίνωση εξέδωσε η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) για το μπλάκαουτ στον ελληνικό εναέριο χώρo την περασμένη Κυριακή που καθήλωσε τα αεροπλάνα και προκάλεσε χάος στις πτήσεις και μεγάλη ταλαιπωρία σε χιλιάδες επιβάτες. Σύμφωνα με αυτήν «το πρόβλημα εντοπίζεται σε τηλεπικοινωνιακές υποδομές και δεν ανέδειξε στοιχεία κυβερνοεπίθεσης στα συστήματα της ΥΠΑ», όπως αντίθετα είχε αναφέρει στην πρώτη ανακοίνωσή της.
Η ειδική επιτροπή που έχει συσταθεί για να αποσαφηνιστούν
τα ακριβή αίτια του προβλήματος είχε σήμερα συνάντηση με τη διοίκηση και τα
αρμόδια στελέχη της ΥΠΑ στο Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών & Μακεδονίας.
Σύμφωνα με τα πρώτα αποτελέσματα της έρευνας, το
μπλάκαουτ που δημιούργησε πολύωρες καθυστερήσεις και μπάχαλο στο «Ελευθέριος
Βενιζέλος» δεν οφείλεται σε κυβερνοεπίθεση αλλά σε τηλεπικοινωνιακές υποδομές,
αλλά ακόμη επί της ουσίας δεν έχουν αποσαφηνιστεί από την ΥΠΑ πλήρως οι αιτίες
του συμβάντος.
Όπως αναφέρει η ΥΠΑ το περιστατικό εκδηλώθηκε στις 08:59
τοπική ώρα, όταν εμφανίστηκε συνεχής παρεμβολή στις συχνότητες της ΥΠΑ,
προκαλώντας δυσλειτουργίες στα συστήματα φωνής, στις τηλεφωνικές γραμμές και
στα κυκλώματα δεδομένων HELLASCOM. Παρά τη διαθεσιμότητα των πρωτεύοντων και
εφεδρικών συστημάτων VCS και των πομποδεκτών, η παρεμβολή μπλόκαρε τις
συχνότητες.
Υπενθυμίζεται ότι από την πλευρά τους η Ένωση Ελεγκτών
Εναέριας Κυκλοφορίας Ελλάδας (ΕΕΕΚΕ) εξέδωσε ανακοίνωση-κόλαφο, εξαπολύοντας
σφοδρά πυρά κατά της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ). Όπως τονίζεται
χαρακτηριστικά, «η έκταση του συμβάντος είναι πρωτοφανής και απαράδεκτη για ένα
σύστημα Ελέγχου Εναέριας Κυκλοφορίας».
Η Ένωση υπογραμμίζει ότι η σοβαρή βλάβη και πτώση
κρίσιμων συστημάτων επικοινωνίας δεν αποτελεί ούτε «μεμονωμένο περιστατικό»
ούτε απλή τεχνική αστοχία χωρίς υπεύθυνους. Αντίθετα, κάνει λόγο για «άμεσο
αποτέλεσμα της χρόνιας αδράνειας, της κακής διαχείρισης και των λανθασμένων
επιλογών της Διοίκησης της ΥΠΑ», η οποία –όπως καταγγέλλεται– αγνοεί εδώ και
χρόνια τις προειδοποιήσεις των ελεγκτών για την παλαιότητα και την
επικινδυνότητα του εξοπλισμού.
Σε δεύτερη ανακοίνωσή της η Ένωση Ελεγκτών Εναέριας
Κυκλοφορίας Ελλάδος (ΕΕΕΚΕ), μετά από δύο διαδοχικά δελτία Τύπου της Υπηρεσίας
Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ), τα οποία, σύμφωνα με την Ενωση, ήταν «αντιφατικές
ανακοινώσεις» θέτει καίρια ερωτήματα σχετικά με τα αίτια και τον τρόπο
αποκατάστασης του πρωτοφανούς blackout στην εναέρια κυκλοφορία της χώρας.
Για όσους γνωρίζουν τις τριτοκοσμικές συνθήκες που
επικρατούν, με ευθύνη της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) και της
κυβέρνησης, ήταν κάτι το αναμενόμενο. «Όσο παλιώνει το σύστημα τόσο θα πολλαπλασιάζονται
τα περιστατικά», σχολιάζει γνώστης της κατάστασης. Την έχει περιγράψει το Tvxs
με αποκλειστικά ρεπορτάζ.
Αναλυτικά η νέα ανακοίνωση της ΥΠΑ
Σήμερα, 6 Ιανουαρίου, συναντήθηκε με τη Διοίκηση και τα
αρμόδια στελέχη της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ), στο Κέντρο Ελέγχου
Περιοχής Αθηνών & Μακεδονίας (ΚΕΠΑΘΜ), η Ειδική Επιτροπή έργο της οποίας
είναι να αποσαφηνιστούν τα ακριβή αίτια του προβλήματος που παρουσιάστηκε την
Κυριακή 4 Ιανουαρίου 2026 στις συχνότητες του F.I.R. Αθηνών.
Στη συνάντηση έγινε ενδελεχής συζήτηση επί των τεχνικών
παραμέτρων του συμβάντος ώστε να καταγραφούν όλες οι πτυχές του θέματος, οι
ενέργειες που έγιναν, και εν τέλει να φωτιστούν οι γενεσιουργές αιτίες.
Περίληψη του Συμβάντος
Στις 4-1-2026 και ώρα 08:59 τοπική, η ΥΠΑ αντιμετώπισε
τεχνικό πρόβλημα με τη μορφή συνεχούς παρεμβολής «θορύβου» στην ακρόαση των
συχνοτήτων, προερχόμενη από διεγέρσεις (ακούσιες εκπομπές σήματος) των πομπών
της Υπηρεσίας, όπως προέκυψε κατά την αρχική διερεύνηση. Αυτό επηρέασε
ταυτόχρονα πολλαπλές συχνότητες που εξυπηρετούν το F.I.R. Αθηνών, ενώ παράλληλα
υπήρξε δυσλειτουργία στις γραμμές τηλεφωνικής διασύνδεσης και στα κυκλώματα
δεδομένων HELLASCOM.
Διαθεσιμότητα Συστημάτων
Τόσο τα πρωτεύοντα όσο και τα δευτερεύοντα (backup)
Συστήματα Επικοινωνίας Φωνής (VCS) και Πομποδεκτών βρίσκονταν σε λειτουργία
καθ’ όλη τη διάρκεια του συμβάντος. Ωστόσο, η παρεμβολή «θορύβου» μπλόκαρε τις
συχνότητες.
Επιχειρησιακή Διαχείριση και Διερεύνηση
Με εντολή του Διοικητή της ΥΠΑ συγκλήθηκε άμεσα η Ομάδα
Αντιμετώπισης Κρίσεων στο Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών (ΚΕΠΑΘΜ), με τη
συμμετοχή του Υποδιοικητή Αεροναυτιλίας, του Γενικού Διευθυντή Αεροναυτιλίας
και των Προϊσταμένων όλων των αρμόδιων Διευθύνσεων. Η Ομάδα ήταν σε διαρκή
συντονισμό και επικοινωνία με εξωτερικούς φορείς και την πολιτική ηγεσία του
Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών.
Με γνώμονα την ασφάλεια των πτήσεων, και σε στενή
συνεργασία με το EUROCONTROL για τη βέλτιστη διαχείριση της κυκλοφορίας στο
F.I.R. Αθηνών, ο Έλεγχος Εναέριας Κυκλοφορίας προχώρησε αρχικά σε εκκένωση του
F.I.R. Αθηνών. Μετά τις 12:00, η επιχειρησιακή λειτουργία του F.I.R. Αθηνών
άρχισε να αποκαθίσταται σταδιακά ανάλογα με τις επιχειρησιακές συνθήκες και τη
διαθεσιμότητα συχνοτήτων, προκειμένου να μειωθούν οι επιπτώσεις στα αεροδρόμια
και το επιβατικό κοινό. Προς τούτο, εκδόθηκαν σχετικές αγγελίες ΝΟΤΑΜ για την
επίσημη ενημέρωση της αεροπορικής κοινότητας.
Από την εκδήλωση του περιστατικού, πραγματοποιήθηκαν
συντονισμένες ενέργειες διερεύνησης και αποκατάστασης, τόσο εντός του δικτύου
της ΥΠΑ και των συστημάτων του ΚΕΠΑΘΜ, και ειδικότερα του VCS και Remote
Control System (RCS), όσο και στις τηλεπικοινωνιακές υποδομές του παρόχου (ΟΤΕ).
Οι ηλεκτρονικοί της ΥΠΑ κινητοποιήθηκαν σε όλους τους αναμεταβιβαστικούς
σταθμούς, μεταξύ άλλων στον Υμηττό, Πήλιο, Θάσο, Ακαρνανικά, Μοναστήρι,
Κέρκυρα, Ρόδο και Γεράνεια, προκειμένου να πραγματοποιηθεί επιτόπιος έλεγχος
των συστημάτων. Οι έλεγχοι ολοκληρώθηκαν αργά το βράδυ της Κυριακής, δίχως να
προκύψει κάποιο σχετικό στοιχείο που να συνδέεται άμεσα με το συμβάν.
Επιπρόσθετα, δόθηκε εντολή από τον Διοικητή να απογειωθεί
το ειδικά εξοπλισμένο αεροσκάφος της ΥΠΑ, με τη συμμετοχή ηλεκτρονικών της Υπηρεσίας
και ειδικού τεχνικού της ΕΕΤΤ, για τη στοχευμένη διερεύνηση του φάσματος
συχνοτήτων από αέρος. Δεν καταγράφηκαν ενεργές εκπομπές που να συνδέονται με το
τεχνικό πρόβλημα.
Για τη σε βάθος ανάλυση της αιτίας του προβλήματος (root
cause), η ΥΠΑ παραμένει σε στενή συνεργασία με τον ΟΤΕ, σε όλα τα επίπεδα, στο
πλαίσιο διασταύρωσης της αιτίας του συμβάντος και της συντονισμένης τεχνικής
επεξεργασίας. Η μέχρι στιγμής διερεύνηση, φαίνεται να εντοπίζει το πρόβλημα σε
τηλεπικοινωνιακές υποδομές και δεν ανέδειξε στοιχεία κυβερνοεπίθεσης στα
συστήματα της ΥΠΑ.
Αποκατάσταση Συμβάντος
Οι συχνότητες του F.I.R. Αθηνών και τα συστήματα
τηλεφωνικών γραμμών επιχειρησιακής επικοινωνίας επανήλθαν σε πλήρη λειτουργία
από τις 17:00. Η χωρητικότητα του εναερίου χώρου και η ροή της εναέριας
κυκλοφορίας επανήλθε στα κανονικά επίπεδα από 17:45.
Η ταυτόχρονη εμφάνιση και αποκατάσταση των βλαβών σε
διαφορετικά τεχνικά πεδία και διακριτά συστήματα, που δεν συνδέονται μεταξύ
τους (π.χ. VCS, τηλεφωνικές και αναλογικές γραμμές, γραμμές HellasCom),
χαρακτηρίζει την πρωτοφανή διάσταση του φαινομένου.
Εν εξελίξει Εκσυγχρονισμός Συστημάτων σχετικών με το
Συμβάν
Αυτή τη στιγμή βρίσκονται σε εξέλιξη η προμήθεια νέων
συστημάτων πομποδεκτών και συστημάτων VCS. Πιο συγκεκριμένα:
Προμήθεια 495 νέων Πομποδεκτών VHF VoIP από την «ROHDE
& SCHWARZ HELLAS A.E.», με κόστος Σύμβασης 4.2εκ. ευρώ. Το έργο
συμβασιοποιήθηκε ήδη στις 20-10-2025, και εντός των δύο πρώτων μηνών του 2026
αναμένεται η παράδοση των πρώτων συστημάτων, τα οποία εν συνεχεία θα
εγκατασταθούν από ηλεκτρονικούς μηχανικούς της ΥΠΑ.
Νέο VCS/RCS για το ΚΕΠΑΘΜ, με ανάδοχο την εταιρεία SPACE
HELLAS και κόστος σύμβασης 4.7εκ. ευρώ. Αναμένεται έκδοση απόφασης από το
Ελεγκτικό Συνέδριο στις 13.01.2026 για την τροποποίηση της Σύμβασης.
Επισημαίνεται, αναφορικά με το περιστατικό της 4ης
Ιανουαρίου 2026, ότι η άμεση τεχνική και επιχειρησιακή ανταπόκριση και ο
επαγγελματισμός του προσωπικού της ΥΠΑ, και ιδιαίτερα των Ελεγκτών Εναέριας
Κυκλοφορίας και των Ηλεκτρονικών, επέτρεψαν τη διατήρηση της ασφάλειας των
πτήσεων και την άρτια επιχειρησιακή και τεχνική διαχείριση.
