Σε μια απόφαση που χαρακτηρίζεται ιστορική για την οικονομία των ψηφιακών πλατφορμών, οι διανομείς στην Αυστραλία θα αμείβονται πλέον με τουλάχιστον 31,30 αυστραλιανά δολάρια την ώρα και θα καλύπτονται από ασφάλιση για τραυματισμούς κατά την εργασία τους.
Η νέα ρύθμιση εγκρίθηκε από την FairWork Commission (FWC), την ανεξάρτητη Αρχή που ρυθμίζει τις εργασιακές σχέσεις στη χώρα, και θα τεθεί σε ισχύ από τις 17 Αυγούστου.
Η απόφαση αφορά εργαζόμενους που πραγματοποιούν κατά παραγγελία διανομές φαγητού, ποτών και ειδών παντοπωλείου μέσω ψηφιακών πλατφορμών, καθώς και τις ίδιες τις εταιρείες που τους απασχολούν.
Το μέτρο θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς μπορεί να λειτουργήσει ως πρότυπο και για άλλες χώρες που επιχειρούν να ρυθμίσουν την εργασία στην gigeconomy.
Συμφωνία έπειτα από χρόνια διαπραγματεύσεων
Η νέα ρύθμιση προέκυψε έπειτα από μακρά διαδικασία συζητήσεων ανάμεσα στο συνδικάτο Transport Workers’ Union (TWU) και μεγάλες πλατφόρμες όπως η DoorDash και η UberEats.
Οι τρεις πλευρές είχαν καταθέσει από κοινού το σχετικό αίτημα στην FairWork Commission το 2024, έπειτα από χρόνια διαπραγματεύσεων για τις συνθήκες εργασίας στον κλάδο.
Κατά τη διαδικασία διαβούλευσης η FWC συγκέντρωσε επίσης παρατηρήσεις και προτάσεις από διανομείς και άλλους εμπλεκόμενους φορείς, μεταξύ των οποίων η Amazon και η Australia Post.
Μετά την ολοκλήρωση των δημόσιων διαβουλεύσεων, η Επιτροπή ενέκρινε το νέο πλαίσιο.
Η συμφωνία φαίνεται να αποτέλεσε προϊόν αμοιβαίων συμβιβασμών. Μεταξύ άλλων, το συνδικάτο αποδέχθηκε οι συγκεκριμένοι εργαζόμενοι να περιγράφονται ως «employee-like», δηλαδή ως πρόσωπα με εργασιακά χαρακτηριστικά αντίστοιχα με εκείνα ενός μισθωτού, χωρίς να αποκτούν κατ’ ανάγκη πλήρες καθεστώς υπαλλήλου.
«Δίχτυ ασφαλείας» χωρίς να χαθεί η ευελιξία
Σε κοινή ανακοίνωσή τους, το TWU, η UberEats και η DoorDash ανέφεραν ότι οι νέοι κανόνες δημιουργούν ένα πανκλαδικό δίχτυ προστασίας για εκατοντάδες χιλιάδες εργαζόμενους, χωρίς να καταργείται η ευελιξία που αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της εργασίας μέσω εφαρμογών.
Ο εθνικός γραμματέας του TWU, MichaelKaine, χαρακτήρισε τις νέες ρυθμίσεις «πρωτοποριακές σε παγκόσμιο επίπεδο».
Από 31,30 έως 32 δολάρια την ώρα
Σύμφωνα με τους νέους κανόνες, οι διανομείς θα λαμβάνουν αρχικά ελάχιστη ωριαία αμοιβή από 31,30 έως 32 αυστραλιανά δολάρια, ανάλογα με το είδος του οχήματος που χρησιμοποιούν.
Για παράδειγμα, το ύψος της αμοιβής μπορεί να διαφοροποιείται ανάλογα με το αν ο εργαζόμενος πραγματοποιεί διανομές με ποδήλατο ή αυτοκίνητο.
Το βασικό στοιχείο είναι ότι η ελάχιστη αμοιβή έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε να καλύπτει και τον χρόνο κατά τον οποίο ο διανομέας δεν πραγματοποιεί ενεργά μια παράδοση αλλά, για παράδειγμα, περιμένει σε ένα εστιατόριο μέχρι να ετοιμαστεί μια παραγγελία.
Οι ελάχιστες αμοιβές θα αυξηθούν κατά 50 σεντς από την 1η Ιανουαρίου 2027.
Υποχρεωτική ασφάλιση για ατυχήματα
Οι νέες προδιαγραφές εισάγουν και σαφέστερους κανόνες για την ασφαλιστική κάλυψη.
Οι ίδιοι οι διανομείς θα εξακολουθήσουν να έχουν την ευθύνη να διατηρούν σε ισχύ ασφάλιση αστικής ευθύνης έναντι τρίτων για τα οχήματα που χρησιμοποιούν.
Αυτό σημαίνει ότι, εάν εμπλακούν σε τροχαίο και προκαλέσουν ζημιά σε άλλο όχημα, η πλατφόρμα δεν θα επιβαρύνεται με το σχετικό κόστος.
Από την άλλη πλευρά, οι εταιρείες διανομής θα είναι υποχρεωμένες να οργανώνουν και να πληρώνουν προσωπική ασφάλιση ατυχήματος για τους εργαζομένους τους.
Η κάλυψη αυτή θα πρέπει να παρέχει ένα «εύλογο ελάχιστο επίπεδο προστασίας», αν και ειδικοί έχουν επισημάνει ότι η συγκεκριμένη διατύπωση αφήνει περιθώριο ερμηνείας ως προς το ακριβές εύρος των παροχών.
Οι κανόνες δεν αφορούν μόνο UberEats και DoorDash
Παρότι το πλαίσιο προτάθηκε από κοινού από το TWU, την UberEats και τη DoorDash, αναμένεται να εφαρμοστεί σε όλες τις κατά παραγγελία πλατφόρμες που διακινούν φαγητό, ποτά ή είδη παντοπωλείου, καθώς και στους εργαζομένους που αναλαμβάνουν περιστασιακά αυτές τις παραδόσεις.
Έτσι, η απόφαση δεν περιορίζεται στις μεγαλύτερες εταιρείες του κλάδου, αλλά επιχειρεί να δημιουργήσει ενιαία ελάχιστα πρότυπα για ολόκληρη την αγορά.
Δικαιώματα επίλυσης διαφορών και άδειας χωρίς αποδοχές
Οι νέοι κανόνες δεν περιορίζονται στις αμοιβές και στην ασφάλιση.
Το πλαίσιο προβλέπει, μεταξύ άλλων, σαφέστερες διαδικασίες επίλυσης διαφορών ανάμεσα στους εργαζόμενους και τις πλατφόρμες, ενώ αναγνωρίζει και το δικαίωμα σε άδεια χωρίς αποδοχές.
Στόχος είναι να δοθεί στους διανομείς ένα βασικό σύνολο εργασιακών εγγυήσεων, χωρίς να χαθεί το στοιχείο της ευελιξίας που χαρακτηρίζει τη συγκεκριμένη μορφή απασχόλησης.
Η μεταρρύθμιση της κυβέρνησης Αλμπανίζι άνοιξε τον δρόμο
Η δυνατότητα της FairWork Commission να θεσπίσει τέτοιου είδους πρότυπα προέκυψε μετά τις εργασιακές μεταρρυθμίσεις που εισήγαγε το 2023 η κυβέρνηση του AnthonyAlbanese.
Οι αλλαγές εκείνες έδωσαν στην Επιτροπή την εξουσία να καθορίζει ελάχιστες προϋποθέσεις απασχόλησης για εργαζομένους της gigeconomy, οι οποίοι μέχρι τότε βρίσκονταν σε πολύ πιο ασαφές καθεστώς προστασίας.
Η υπουργός Εργασιακών Σχέσεων, AmandaRishworth, χαρακτήρισε την απόφαση «ορόσημο».
Όπως δήλωσε: «Η απόφαση της FairWork Commission αποτελεί ένα μεγάλο βήμα για την εφαρμογή των πρωτοποριακών σε παγκόσμιο επίπεδο προστατευτικών ρυθμίσεων της Αυστραλίας για τους εργαζομένους της gigeconomy και σημαίνει ότι οι διανομείς φαγητού δεν θα χρειάζεται πλέον να επιλέγουν ανάμεσα στην ευελιξία και σε δικαιότερη προστασία».