Το ποινικό μητρώο ενός πρώην στρατιώτη που είχε πυροβολήσει στο κεφάλι βαριά τραυματισμένο 21χρονο παλαιστίνιο και βρισκόταν αντιμετώπος με σοβαρές κατηγορίες για ανθρωποκτονία διέγραψε ο πρόεδρος του Ισραήλ.
Η υπόθεση του στρατιώτη, Ελόρ Αζάρια, είχε προκαλέσει το
2016 έντονη δημόσια συζήτηση, τόσο στο Ισραήλ όσο και στο εξωτερικό, σχετικά με
τη μεταχείριση των Παλαιστινίων από Ισραηλινούς στρατιώτες στην κατεχόμενη
Δυτική Όχθη. Επιπλέον, άνοιξε τη συζήτηση για το αν το Ισραήλ θα ασκούσε
διώξεις σε μέλη των δυνάμεων ασφαλείας που κατηγορούνταν για σοβαρά εγκλήματα,
σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times.
Ο πρόεδρος του Ισραήλ, Ισαάκ Χέρτσογκ, δήλωσε το Σάββατο
ότι αποφάσισε να διαγράψει το ποινικό μητρώο του Αζάρια, αφού «εξέτασε όλες τις
περιστάσεις της υπόθεσης και τα ζητήματα που συνδέονται με το αίτημα», καθώς
και «έπειτα από πολλά χρόνια κατά τα οποία ο Αζάρια υπέστη τις συνέπειες των
πράξεών του».
To χρονικό της υπόθεσης
Ο Αζάρια είχε καταδικαστεί για ανθρωποκτονία εξ αμελείας,
επειδή πυροβόλησε τον τραυματισμένο Παλαιστίνιο Αμπντούλ Φατάχ αλ-Σαρίφ στη
Χεβρώνα, στην κατεχόμενη από το Ισραήλ Δυτική Όχθη.
Το περιστατικό είχε καταγραφεί σε βίντεο. Όλα ξεκίνησαν
όταν ο αλ-Σαρίφ και ένας ακόμη άνδρας τραυμάτισαν έναν Ισραηλινό στρατιώτη σε
σημείο ελέγχου. Ισραηλινοί στρατιώτες πυροβόλησαν τον αλ-Σαρίφ έξι φορές και
σκότωσαν το δεύτερο άτομο, ενώ ο Αζάρια έφτασε στο σημείο περίπου έξι λεπτά
αργότερα.
Έπειτα από μερικά λεπτά, ο Αζάρια πυροβόλησε στο κεφάλι
τον 21χρονο αλ-Σαρίφ από κοντινή απόσταση, ενώ εκείνος βρισκόταν ακίνητος στο
έδαφος. Η ενέργεια προκάλεσε την καταδίκη της ισραηλινής στρατιωτικής ηγεσίας
και οδήγησε σε δίκη, η οποία ανέδειξε τις βαθιές διαιρέσεις μέσα στην ισραηλινή
κοινωνία.
Ο Αζάρια εξέτισε εννέα μήνες στη φυλακή και αφέθηκε
ελεύθερος υπό όρους.
Το σκεπτικό της απόφασης
Η απόφαση του Χέρτσογκ ήρθε σε μια περίοδο κατά την οποία
αυξάνονται οι επιθέσεις εποίκων εναντίον Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη, ενώ
παράλληλα εντείνεται η διεθνής καταδίκη αυτής της βίας.
Η απόφαση του προέδρου προκάλεσε συζητήσεις σχετικά με
τους λόγους για τους οποίους ο Χέρτσογκ, ο οποίος πρόσφατα είχε μιλήσει κατά
της «βαρβαροποίησης» που εισχωρεί στην ισραηλινή κοινωνία, προχώρησε σε αυτή
την κίνηση. Παράλληλα, διατυπώθηκαν εικασίες για το εάν ενδέχεται να εξετάζει
και το ενδεχόμενο απονομής χάριτος στον πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου για
τις κατηγορίες διαφθοράς που αντιμετωπίζει.
Ο Χέρτσογκ δήλωσε ότι η απόφαση ελήφθη «στο πνεύμα της
συγχώρεσης», αλλά και λόγω της «επιθυμίας του Αζάρια να απομακρύνει τα εμπόδια
που σήμερα στέκονται στον δρόμο του και να ανοίξει ένα νέο κεφάλαιο στη ζωή
του».
Όπως ανέφερε, η απόφαση βασίστηκε στις «περίπλοκες
ιατρικές συνθήκες που αντιμετώπισε η οικογένεια Αζάρια», καθώς και στις
«αλλαγές που έχουν σημειωθεί στη ζωή του Ελόρ Αζάρια από τότε», χωρίς να δώσει
περισσότερες λεπτομέρειες.
Η απονομή χάριτος ανέδειξε για ακόμη μία φορά τις βαθιές
διαφωνίες στο εσωτερικό του Ισραήλ, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις από
οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και επικριτές της δεξιάς κυβέρνησης, αλλά και
πανηγυρισμούς από ορισμένα από τα πιο προβεβλημένα στελέχη της.
«Δεν εγκαταλείπουμε τους στρατιώτες μας»
«Παραμονές του Γιομ Κιπούρ, αυτή είναι μια σωστή,
ανθρώπινη και κατάλληλη απόφαση που εκφράζει το πνεύμα της συγχώρεσης και την
ευκαιρία να γυρίσουμε σελίδα», δήλωσε ο υπουργός Άμυνας, Ισραέλ Κατς, σε
ανακοίνωσή του.
«Η απονομή αυτής της χάριτος στέλνει ένα σημαντικό
μήνυμα» στους Ισραηλινούς στρατιώτες και τις οικογένειές τους: «Δεν
εγκαταλείπουμε τους στρατιώτες μας ούτε τους αφήνουμε πίσω», πρόσθεσε.
Ακτιβιστές για τα ανθρώπινα δικαιώματα χαρακτήρισαν την
απόφαση ως επιβεβαίωση των καταγγελιών για «δύο μέτρα και δύο σταθμά» απέναντι
σε Ισραηλινούς στρατιώτες που κατηγορούνται για εγκλήματα σε βάρος
Παλαιστινίων. Ο Αζάρια ήταν ένας από τους ελάχιστους Ισραηλινούς στρατιώτες που
έχουν καταδικαστεί τα τελευταία χρόνια για τον άδικο θάνατο Παλαιστινίου.
«Η υπόθεση Αζάρια αποτέλεσε σημείο καμπής, μετά το οποίο
η πολιτική ηγεσία του Ισραήλ και μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης υιοθέτησαν
ανοιχτά την απόρριψη της λογοδοσίας», δήλωσε ο Ζιβ Σταλ, διευθυντής της
ισραηλινής οργάνωσης ανθρωπίνων δικαιωμάτων Yesh Din.
«Η απόφαση του προέδρου αποτελεί σαφή απόδειξη ότι το
ισραηλινό δικαστικό σύστημα ούτε θέλει ούτε μπορεί να εφαρμόσει τον νόμο
απέναντι σε στρατιώτες που βλάπτουν Παλαιστινίους», πρόσθεσε.
Ορισμένοι αναλυτές χαρακτήρισαν την απόφαση πιθανή
δοκιμασία για τον Χέρτσογκ, ο οποίος στο παρελθόν είχε ηγηθεί κόμματος της
αντιπολίτευσης προτού εκλεγεί πρόεδρος, καθώς βρίσκεται αντιμέτωπος με πιέσεις
από τη Δεξιά για την απονομή χάριτος και στον Νετανιάχου.
Ο ακροδεξιός υπουργός Εθνικής Ασφάλειας του Ισραήλ, Ιταμάρ
Μπεν-Γκβιρ, έκανε το σχετικό αίτημα ξεκάθαρο, καλώντας τον πρόεδρο να απονείμει
χάρη και στον πρωθυπουργό.
Ο Μπεν-Γκβιρ κάλεσε επίσης τον αρχηγό του ισραηλινού
στρατού να επιτρέψει στον Αζάρια, εφόσον το επιθυμεί, «να επιστρέψει στις
τάξεις» των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων.