Η Waymo, η εταιρεία αυτόνομων οχημάτων της Alphabet, βρίσκεται αντιμέτωπη με αυξανόμενες πιέσεις, καθώς η ταχεία επέκταση του στόλου της στις ΗΠΑ συνοδεύεται από ολοένα περισσότερα περιστατικά που δοκιμάζουν τα όρια της τεχνολογίας της.
Παρά το γεγονός ότι η εταιρεία υποστηρίζει πως τα οχήματά
της είναι σημαντικά ασφαλέστερα από τους ανθρώπινους οδηγούς, μια σειρά
συμβάντων έχει προκαλέσει την παρέμβαση τοπικών αρχών και ομοσπονδιακών
ρυθμιστικών φορέων, αναζωπυρώνοντας τη συζήτηση για το κατά πόσο τα ρομποταξί
είναι έτοιμα να ανταποκριθούν σε σύνθετες, πραγματικές συνθήκες κυκλοφορίας.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτέλεσαν τα όσα συνέβησαν στο
Σαν Φρανσίσκο μετά τους εορτασμούς της 4ης Ιουλίου, όπως καταγράφουν οι
NewYorkTimes.
Πάνω από 100.000 άνθρωποι είχαν κατακλύσει στις 4 Ιουλίου
το παραλιακό μέτωπο του Σαν Φρανσίσκο για να παρακολουθήσουν, μέσα στην ομίχλη,
το παραδοσιακό θέαμα με τα πυροτεχνήματα πάνω από τη Γέφυρα ΓκόλντενΓκέιτ.
Όταν όμως ήρθε η ώρα της επιστροφής, τα αυτόνομα οχήματα
της Waymo άρχισαν τα προβλήματα.
Με τα πλήθη να κινούνται στους δρόμους, τα αυτοκίνητα χωρίς
οδηγό μπλόκαραν διασταυρώσεις και επιδείνωσαν το κυκλοφοριακό χάος. Ορισμένοι
οδηγοί εγκλωβίστηκαν πίσω από τα ηλεκτρικά ρομποταξί για περισσότερες από τρεις
ώρες. Αρκετά οχήματα χρειάστηκε να ρυμουλκηθούν όταν εξαντλήθηκαν οι μπαταρίες
τους μέσα στην ακινησία, ενώ τουλάχιστον δύο πέρασαν πάνω από πυροτεχνήματα που
είχαν εκραγεί στον δρόμο, με αποτέλεσμα το ένα να τυλιχθεί στις φλόγες.
Η Ρόουζ Πίτερσον βρισκόταν μέσα στο άλλο όχημα. Εκείνη
και η αρραβωνιαστικιά της είχαν καλέσει ένα Waymo για να επιστρέψουν στο
ξενοδοχείο τους. Όταν το αυτοκίνητο σταμάτησε σε μια διασταύρωση, ένας άνδρας
έτρεξε στον δρόμο, τοποθέτησε ένα πυροτέχνημα στην άσφαλτο και του έβαλε φωτιά.
Το όχημα συνέχισε να κινείται, πέρασε από πάνω του τη στιγμή που αυτό εξερράγη.
«Μείναμε απολύτως άφωνες», δήλωσε στους NewYorkTimes η
30χρονη Πίτερσον. Όπως είπε, το αυτοκίνητο μύριζε σαν να είχε πάρει φωτιά, όμως
συνέχισε να κινείται μέχρι που ακινητοποιήθηκε σε άλλη διασταύρωση. Εκείνες
κατέβηκαν και περπάτησαν μέχρι το ξενοδοχείο τους, μετατρέποντας μια διαδρομή
πέντε λεπτών σε μια ταλαιπωρία διάρκειας περίπου μίας ώρας.
Τα «edgecases» πληθαίνουν
Η εμπειρία της Πίτερσον είναι αυτό που η βιομηχανία των
αυτόνομων οχημάτων αποκαλεί «edgecase»: μια απρόβλεπτη κατάσταση για την οποία
τα ρομποταξί δεν έχουν εκπαιδευτεί να αντιδρούν.
Το πρόβλημα, σύμφωνα με τους NewYorkTimes, είναι ότι
τέτοιες περιπτώσεις φαίνεται να πολλαπλασιάζονται, καθώς η Waymo επεκτείνεται
με ταχύ ρυθμό.
Η εταιρεία, που ανήκει στην Alphabet, μητρική της Google,
έχει αυξήσει τον στόλο των αυτόνομων οχημάτων της από περίπου 700 στις αρχές
του 2024 σε σχεδόν 4.000 σήμερα.
Τα οχήματά της δραστηριοποιούνται πλέον σε 15
μητροπολιτικές περιοχές, ενώ τον τελευταίο μήνα ξεκίνησαν πλήρως αυτόνομες
υπηρεσίες στο Ντένβερ, το Λας Βέγκας, το Σαν Ντιέγκο και την Τάμπα. Κάθε
εβδομάδα πραγματοποιούνται περίπου 500.000 επί πληρωμή διαδρομές.
Παράλληλα, από τον Δεκέμβριο η Waymo έχει προχωρήσει σε
τρεις ανακλήσεις λογισμικού για προβλήματα λειτουργίας — μεταξύ αυτών και ένα
περιστατικό κατά το οποίο οχήματα εισήλθαν σε πλημμυρισμένους δρόμους.
Πρόκειται για τον ίδιο αριθμό ανακλήσεων που είχε πραγματοποιήσει συνολικά
στους προηγούμενους 22 μήνες. Ανάμεσα στα πιο γνωστά περιστατικά ήταν και η
διακοπή ρεύματος τον Δεκέμβριο στο Σαν Φρανσίσκο, όταν σχεδόν 1.600 οχήματα
ακινητοποιήθηκαν για τουλάχιστον δύο λεπτά.
Όσο αυξάνονται τα αυτοκίνητα και οι πόλεις στις οποίες
κυκλοφορούν, τόσο αυξάνονται και οι πιθανότητες να βρεθούν αντιμέτωπα με
καταστάσεις που το λογισμικό τους δεν έχει ξανασυναντήσει, εξηγεί στους
NewYorkTimes ο ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου CarnegieMellon, Φίλιπ
Κούπμαν.
«Η τεχνολογία αυτή δυσκολεύεται να αντιληφθεί ότι
βρίσκεται σε μια εντελώς νέα κατάσταση. Και όταν συμβαίνει αυτό, εμφανίζει
υπερβολική αυτοπεποίθηση και αποτυγχάνει με θεαματικό τρόπο», σημειώνει. Κατά
τον ίδιο, αντί να επιλύει το βασικό πρόβλημα, η Waymo συχνά καταλήγει να
παραδίδει τον έλεγχο του οχήματος σε απομακρυσμένο χειριστή.
Η εκπρόσωπος της εταιρείας, ΣάντιΚαρπ, υποστήριξε ότι οι
πρόσφατες ανακλήσεις έγιναν προληπτικά και ότι η συχνότητα τέτοιων περιστατικών
μειώνεται όσο επεκτείνεται η υπηρεσία, καθώς κάθε συμβάν αξιοποιείται για τη
βελτίωση του συστήματος.
Από την πλευρά του, ο Φράνκλιν Τρουχίγιο, επικεφαλής της
ομάδας που συντονίζει την επέκταση της Waymo σε νέες πόλεις, ανέφερε ότι η
εταιρεία πλέον κινείται ταχύτερα, επειδή το λογισμικό που αναπτύχθηκε σε μία
περιοχή μπορεί να χρησιμοποιηθεί και σε άλλες χωρίς να απαιτείται εκ νέου
εκπαίδευση.
Όπως είπε, στόχος είναι η τεχνολογία να μπορεί να
διαχειρίζεται τέτοιες καταστάσεις ακόμη και αν δεν τις έχει αντιμετωπίσει ποτέ
στο παρελθόν. Επικαλέστηκε επίσης στοιχεία της εταιρείας, σύμφωνα με τα οποία
τα οχήματα της Waymo εμπλέκονται σε 94% λιγότερα σοβαρά ατυχήματα με
τραυματισμούς σε σχέση με τους ανθρώπινους οδηγούς.
Στο μικροσκόπιο ρυθμιστικές αρχές
Τα περιστατικά αυτά έχουν ήδη προκαλέσει την παρέμβαση
τοπικών και ομοσπονδιακών αρχών.
Ο δημοτικός σύμβουλος του Σαν Φρανσίσκο Μπιλάλ Μαχμούντ,
ο οποίος χρειάστηκε και ο ίδιος να περπατήσει μία ώρα μετά τους εορτασμούς της
4ης Ιουλίου, ζήτησε εξηγήσεις από τις αρμόδιες υπηρεσίες της πόλης για όσα
συνέβησαν εκείνο το βράδυ.
Ο δήμαρχος Ντάνιελ Λιούρι απηύθυνε επιστολή στον υπουργό
Μεταφορών της Καλιφόρνιας ζητώντας να θεσπιστούν ειδικά πρότυπα λειτουργίας για
τα αυτόνομα οχήματα κατά τη διάρκεια μεγάλων εκδηλώσεων και καταστάσεων
έκτακτης ανάγκης, επισημαίνοντας ότι «η ρύθμιση για τις συνήθεις συνθήκες δεν
αρκεί πλέον».
Στις 28 Ιουλίου υποστήριξε και σχετική ομοσπονδιακή
νομοθετική πρωτοβουλία, η οποία προβλέπει ότι οι εταιρείες αυτόνομων οχημάτων
θα πρέπει να διαθέτουν τηλεφωνική γραμμή άμεσης επικοινωνίας για τις υπηρεσίες
έκτακτης ανάγκης και να τηρούν ελάχιστα πρότυπα συνεργασίας με τα σωστικά
συνεργεία.
Παράλληλα, ο επικεφαλής της Εθνικής Υπηρεσίας Οδικής
Ασφάλειας των ΗΠΑ (NHTSA), ΤζόναθανΜόρισον, σε επιστολή του στις 8 Ιουλίου
ανέφερε ότι η υπηρεσία έχει διαπιστώσει «σαφές μοτίβο» παρεμπόδισης
αστυνομικών, πυροσβεστών και διασωστών από αυτόνομα οχήματα, υπογραμμίζοντας
ότι «τα περιστατικά έκτακτης ανάγκης δεν αποτελούν σπάνιες ή ακραίες
περιπτώσεις».
Η υπηρεσία έχει ήδη καλέσει τις εταιρείες του κλάδου να
παρουσιάσουν λύσεις και εργάζεται για τη διαμόρφωση ομοσπονδιακών προτύπων
ασφαλείας.
Ο Μάθιου Ρέιφμαν, ερευνητής του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας
στο Μπέρκλεϊ, σχολιάζει ότι οι δυσλειτουργίες της Waymo ήταν αναμενόμενες. Όπως
λέει, η συγκέντρωση δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων σε έναν μαραθώνιο ή ένα φεστιβάλ
αποτελεί φυσιολογικό φαινόμενο για μια μεγάλη πόλη.
«Ορισμένα από αυτά που αποκαλούμε “edgecases” είναι
πράγματι εξαιρετικές περιπτώσεις για τα αυτόνομα οχήματα, όχι όμως και για τις
μεταφορές γενικότερα», σημειώνει.
Το περιστατικό σε εργοτάξιο
Παρόμοια εμπειρία είχε και ο 31χρονος Έλιοτ Σλέιντ,
κάτοικος Σαν Φρανσίσκο.
Τον Μάιο, επιστρέφοντας μαζί με την αρραβωνιαστικιά του
από εκδήλωση στο Σαν Ματέο, το Waymo στο οποίο επέβαιναν εισήλθε σε εργοτάξιο
αυτοκινητοδρόμου όπου είχε κλείσει η δεξιά λωρίδα κυκλοφορίας.
Όπως περιέγραψε στους NewYorkTimes, το όχημα άρχισε να
κινείται «σαν τρομαγμένο ζώο», κάνοντας ελιγμούς ανάμεσα στους κώνους και
επιταχύνοντας μέσα στην κλειστή λωρίδα. Στη συνέχεια πέρασε δίπλα από φορτηγό
και εργαζόμενους, ενώ αστυνομικοί ενεργοποιούσαν τις σειρήνες και φώναζαν:
«Σταμάτα, Waymo!»
«Είχαμε πανικοβληθεί», είπε ο Σλέιντ, προσθέτοντας ότι
έβαλε το χέρι του μπροστά από το στήθος της αρραβωνιαστικιάς του «σε περίπτωση
που συγκρουόμασταν». Παρότι πάτησε το κουμπί επικοινωνίας με την υποστήριξη,
κανείς δεν απάντησε μέχρι το όχημα να εγκαταλείψει μόνο του τον αυτοκινητόδρομο.
Το ζευγάρι αποβιβάστηκε και συνέχισε τη διαδρομή με Uber.
Λίγες εβδομάδες αργότερα, η Waymo προχώρησε σε ανάκληση
του σχετικού λογισμικού, απέσυρε προσωρινά τα οχήματά της από τους
αυτοκινητοδρόμους και, αφού ολοκλήρωσε τις απαραίτητες διορθώσεις, επανέφερε
τις διαδρομές στα τέλη του περασμένου μήνα στο ΛοςΆντζελες, το Μαϊάμι, το
Φοίνιξ και την περιοχή του Σαν Φρανσίσκο.
Νέα δοκιμασία τον Οκτώβριο
Για τους εορτασμούς της 4ης Ιουλίου, η Waymo είχε λάβει
προληπτικά μέτρα. Είχε στείλει εκπρόσωπό της στο Κέντρο Επιχειρήσεων Έκτακτης
Ανάγκης της πόλης, είχε συμφωνήσει να περιορίσει τα σημεία επιβίβασης των
επιβατών και διέθετε ομάδα που μπορούσε να αναλάβει εξ αποστάσεως τον έλεγχο
ακινητοποιημένων οχημάτων.
Ωστόσο, περισσότερες από δύο ώρες πριν από την έναρξη των
πυροτεχνημάτων, είχαν ήδη καταγραφεί οι πρώτες αναφορές για
ακινητοποιημέναWaymo. Αρκετά εξ αυτών έμειναν από μπαταρία και τα συνεργεία
οδικής βοήθειας δεν μπορούσαν να τα προσεγγίσουν λόγω της κυκλοφοριακής
συμφόρησης. Σύμφωνα με επιστολή της υπηρεσίας διαχείρισης εκτάκτων αναγκών του
Σαν Φρανσίσκο, χρειάστηκαν περίπου δύο ώρες για να απομακρυνθούν.
Η ΣάντιΚαρπ δήλωσε ότι το κυκλοφοριακό χάος της 4ης
Ιουλίου οφειλόταν σε πολλούς παράγοντες και αναγνώρισε πως τα οχήματα της Waymo
συνέβαλαν στην επιβάρυνση της κυκλοφορίας στη συνοικία Πρεσίντιο,
επισημαίνοντας ότι οι ομάδες οδικής βοήθειας συνεργάστηκαν με τις τοπικές αρχές
για την απομάκρυνσή τους.
Η επόμενη μεγάλη δοκιμασία για την εταιρεία στο Σαν
Φρανσίσκο αναμένεται τον Οκτώβριο, όταν η ετήσια αεροπορική επίδειξη FleetWeek
με τους BlueAngels θα προσελκύσει και πάλι τεράστια πλήθη στην παραλία της
πόλης.
Ο δημοτικός σύμβουλος Στίβεν Σέριλ έχει ήδη ζητήσει να
πραγματοποιηθεί στις 3 Σεπτεμβρίου ειδική συνεδρίαση για τον καλύτερο
συντονισμό των δημοτικών υπηρεσιών ενόψει της διοργάνωσης.
«Η Waymo αποτυγχάνει να διαχειριστεί αποτελεσματικά την
κυκλοφοριακή συμφόρηση σε μη συνηθισμένες συνθήκες κατά τη διάρκεια τόσο
μεγάλων εκδηλώσεων», ανέφερε σε δήλωσή του.
