Οι μαθητές και οι φοιτητές που διαδηλώνουν στη Γαλλία καταδικάζουν τις λεηλασίες, αλλά καταγγέλλουν την αστυνομική καταστολή και τη θεσμική βία. Δηλώνουν αποφασισμένοι να συνεχίσουν τον αγώνα τους για καλύτερες συνθήκες σπουδών και ένα εκπαιδευτικό σύστημα που δεν θα γεννά άγχος και ταξικούς αποκλεισμούς.
Εκατοντάδες χιλιάδες διαδηλωτές συμμετείχαν στις
κινητοποιήσεις του Σαββάτου της 17ης Οκτωβρίου στη Γαλλία, διεκδικώντας
αξιοπρεπείς συνθήκες εκπαίδευσης, ίσες ευκαιρίες και ένα σύστημα επαγγελματικού
προσανατολισμού που δεν θα επιβάλλεται στους νέους ούτε θα αποτελεί πηγή
διαρκούς άγχους. Την επομένη, παρά τα επεισόδια, τις καταστροφές και τις
λεηλασίες που σημειώθηκαν σε αρκετές μεγάλες πόλεις, οι μαθητές και οι φοιτητές
που μίλησαν στη LeMonde δήλωσαν αποφασισμένοι να συνεχίσουν, έως ότου η
κυβέρνηση απαντήσει στα αιτήματά τους.
Με τις συλλήψεις να ξεπερνούν τις 2.400, τους τραυματίες
να ανέρχονται σε χίλιους και την κατάσταση να παραμένει έκρυθμη, μετά την
κάθοδο ολοένα και περισσότερων ανθρώπων στους δρόμους της Γαλλίας, το υπουργικό
συμβούλιο συνεδριάζει, με πολλούς να κάνουν λόγο για «άνευ προηγουμένου
αποτυχία ασφαλείας».
Ακραίες φωνές ζητούν μέχρι και επέμβαση των Ενόπλων
Δυνάμεων και κήρυξη τη χώρας σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης μετά τις σκηνές
χάους που επικράτησαν το Σαββατοκύριακο, στο Παρίσι, τη Λυών, τη Νάντη, τη
Λιμόζ και τη Μασσαλία, μεταξύ άλλων.
Οι νέοι στην πλειοψηφία τους καταδικάζουν τις πράξεις
βανδαλισμού, ωστόσο κατανοούν την οργή που τις τροφοδοτεί. «Το κράτος ασκεί βία
και οι καταστροφές είναι η λαϊκή απάντηση σε αυτήν τη βία», δηλώνει ο 22χρονος
Αντριέν, φοιτητής στην πολυτεχνική σχολή CentraleSupélec, ο οποίος συμμετείχε
στην κινητοποίηση στο Παρίσι μαζί με συμφοιτητές του.
Η «θεσμική βία» και η αστυνομική καταστολή
Ο ΑρθούρΛεβέκ, φοιτητής γεωγραφίας και μέλος της
μαθητικής ένωσης στην Ανζέ, ξεκαθαρίζει ότι η δική του πολιτική δράση δεν
συνδέεται με τη βία. Ωστόσο, θεωρεί ότι η έκταση των επεισοδίων πρέπει να
εξεταστεί στο πλαίσιο της κοινωνικής δυσαρέσκειας. Αναφερόμενος στις ζημιές σε
στάσεις λεωφορείων, κάδους και βιτρίνες, επισημαίνει ότι δεν υπήρξαν ανθρώπινες
απώλειες, αν και καταγράφηκαν τραυματισμοί διαδηλωτών και αστυνομικών.
Ο ίδιος αναγνωρίζει τη σοβαρότητα της πυρκαγιάς που
κατέστρεψε το δημαρχείο της Λιμόζ, θέτει όμως ένα ευρύτερο ερώτημα: «Δεν
αποτελεί μορφή βίας και η καταστροφή των δημόσιων υπηρεσιών;». Για τον φοιτητή,
τα γεγονότα αποκαλύπτουν ότι οι νέοι δεν έχουν εισακουστεί εδώ και εβδομάδες,
όπως συνέβη και με τα «Κίτρινα Γιλέκα» και άλλα κοινωνικά κινήματα που
προηγήθηκαν.
Αντίστοιχα, ο Αντριέν υποστηρίζει ότι η βία στο δρόμο
στρέφεται κυρίως εναντίον περιουσιακών στοιχείων και όχι ανθρώπων, σε αντίθεση
με τους τραυματισμούς που έχουν υποστεί νέοι σε προηγούμενες κινητοποιήσεις.
Περιγράφει, μάλιστα, σκηνές έντασης κοντά στην πλατεία Κλισί στο Παρίσι, όπου,
όπως λέει, οι αστυνομικές δυνάμεις είχαν αποκλείσει την περιοχή, αφήνοντας μία
μόνο οδό διαφυγής, προτού εκτοξεύσουν χειροβομβίδες κρότου-λάμψης ή δακρυγόνων.
Ο ίδιος φοβήθηκε, βρέθηκε μέσα σε ένα πλήθος που κινούνταν πανικόβλητο και
αναζήτησε καταφύγιο σε εστιατόριο, όπως περιγράφει στην εφημερίδα.
Παρόμοια εμπειρία περιγράφει η 18χρονη Σουκέινα,
πρωτοετής στο SciencesPo στο Μπορντό. Καταγγέλλει ότι δέχθηκε δακρυγόνα πριν
καν ξεκινήσει η διαδήλωση, παρότι, όπως αναφέρει, οι συμμετέχοντες
τραγουδούσαν, φώναζαν συνθήματα και γελούσαν. «Αυτή τη φορά ήταν ιδιαίτερα
βίαιο», σημειώνει.
Ο Ζοζέφ, μαθητής από το Ομπερβιλιέ, ο οποίος συμμετείχε
στην κινητοποίηση στο Παρίσι, λέει ότι δεν είχε ξαναδεί τόσο μεγάλη έκταση βίας
και χρήση δακρυγόνων. Διαχωρίζει, πάντως, τις μικρές επιχειρήσεις από τις μεγάλες
εταιρείες, υποστηρίζοντας ότι οι λεηλασίες πολυτελών καταστημάτων τον ενοχλούν
λιγότερο, καθώς θεωρεί ότι οι ιδιοκτήτες τους μπορούν ευκολότερα να
αποκαταστήσουν τις ζημιές.
«Ο αγώνας θα
συνεχιστεί»
Πέρα από την οργή, στις μαρτυρίες των νέων κυριαρχεί και
ένα διαφορετικό συναίσθημα: η αίσθηση συλλογικότητας. Η Σουκέινα περιγράφει τη
συγκίνησή της όταν είδε το πλήθος να πυκνώνει και μια μπάντα να ενώνεται με τη
διαδήλωση, ενώ πολλοί άνθρωποι χειροκροτούσαν τους συμμετέχοντες. «Υπήρχε κάτι
βαθιά χαρούμενο σε αυτή τη στιγμή, ένα αίσθημα δύναμης και αλληλεγγύης», λέει.
Η ίδια ελπίζει ότι το κίνημα θα συνεχιστεί, παρά τις
εκτιμήσεις ότι χάνει τη δυναμική του. «Τραγουδούσαμε, χορεύαμε για ώρες,
ήμασταν μαζί και αυτό δίνει ελπίδα», αναφέρει.
Οι τρεις μαθητικές οργανώσεις που βρίσκονται πίσω από τις
κινητοποιήσεις, μαζί με την UNEF, καλούν σε συνέχιση του αγώνα. Η ΛίντιαΧαμαντέν,
γραμματέας της μαθητικής ένωσης, προειδοποιεί ότι οι κινητοποιήσεις θα
συνεχιστούν έως ότου ικανοποιηθούν τα δέκα αιτήματα των μαθητών και η
δημοκρατική υπόσχεση της ισότητας γίνει πραγματικότητα.
Για τη Λουίζ, μαθήτρια λυκείου στο Παρίσι, το κίνημα έχει
ήδη πολιτικοποιήσει σημαντικό αριθμό νέων. Εκφράζει την ανησυχία ότι οι
λεηλασίες μπορεί να υπονομεύσουν την αξιοπιστία των διεκδικήσεων, εκτιμά όμως
ότι οι κινητοποιήσεις έκαναν πολλούς να συνειδητοποιήσουν τη σημασία της
πολιτικής και να ενδιαφερθούν περισσότερο για τις εκλογές.
Αντίστοιχα, η ΖυστίνΛαμόμ, μαθήτρια στη Μπεζανσόν, θεωρεί
ότι οι διαμαρτυρίες πρέπει να συνεχιστούν ακόμη και κατά τη διάρκεια των
σχολικών διακοπών, ώστε οι νέοι να αποδείξουν ότι είναι αποφασισμένοι να
ακουστούν.
Το αν η κινητοποίηση της 17ης Οκτωβρίου θα αποδυναμώσει ή
θα ενισχύσει το κίνημα μένει να φανεί. Για τους νέους που βγήκαν στους δρόμους,
ωστόσο, το βασικό διακύβευμα παραμένει σαφές: να ακουστούν τα αιτήματά τους και
να μη μετατραπεί η πολιτική τους συμμετοχή σε ακόμη μία αφορμή για καταστολή.