Tη δεύτερη υψηλότερη ετήσια αύξηση ενοικίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση σημείωσε η Ελλάδα το 2025, αγγίζοντας το +10,1%, με μόνη χώρα που την ξεπέρασε την Κροατία. Παράλληλα, στην Αθήνα το κόστος στέγασης έχει εκτοξευθεί, καθώς το μέσο ενοίκιο για κατοικία ενός υπνοδωματίου αντιστοιχεί πλέον στο 70,2% του μέσου μηνιαίου εισοδήματος, ενώ για διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων το ποσοστό αυτό φτάνει έως και το 93,6%.
Μελέτη του Κέντρου Φιλελεύθερων Μελετών (ΚΕΦΙΜ), που
βασίστηκε σε πρόσφατα στοιχεία της Eurostat, αναφέρει ότι το τέταρτο τρίμηνο
του 2025 οι τιμές κατοικιών στην Ε.Ε. των 27 αυξήθηκαν κατά 5,5% και τα ενοίκια
κατά 3,2% σε ετήσια βάση.
Αθήνα, πρωταθλήτρια στη στεγαστική πίεση
Όπως προκύπτει από στοιχεία της Τράπεζα της Ελλάδος, η
ελληνική αγορά γνώρισε σχεδόν διπλασιασμό τιμών την περίοδο 2000–2008, για να
ακολουθήσει βαθιά πτώση έως το 2017.
Έκτοτε, η ανάκαμψη υπήρξε ραγδαία καθώς μόνο στην Αθήνα
οι τιμές αυξήθηκαν κατά 86%την περίοδο 2017–2025, ξεπερνώντας πλέον τα προ
κρίσης επίπεδα.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η γενική τάση δείχνει ότι οι τιμές
αγοράς αυξάνονται ταχύτερα από τα ενοίκια. Από το 2005 έως το 2025, οι τιμές
κατοικιών σχεδόν διπλασιάστηκαν, ενώ τα ενοίκια αυξήθηκαν κατά περίπου 43%.
Η εξέλιξη αυτή αντανακλά τη συνεχιζόμενη ανισορροπία
μεταξύ προσφοράς και ζήτησης, ιδιαίτερα στα μεγάλα αστικά κέντρα, όπου η ζήτηση
για στέγαση παραμένει ισχυρή.
Παρά ταύτα, το πιο ανησυχητικό στοιχείο για την Ελλάδα
δεν είναι μόνο η αύξηση των τιμών, αλλά η επιβάρυνση των νοικοκυριών. Στην
Αθήνα, το ενοίκιο για ένα διαμέρισμα ενός υπνοδωματίου αντιστοιχεί στο70,2%του μέσου
μηνιαίου εισοδήματος, ενώ για δύο υπνοδωμάτια φτάνει το 93,6%.
Τα αντίστοιχα ποσοστά στην ΕΕ είναι αισθητά χαμηλότερα,
μεταξύ 31–34% και 46%, γεγονός που καταδεικνύει το μέγεθος της στεγαστικής
πίεσης στην ελληνική πρωτεύουσα.
«Χρυσή Βίζα» και Airbnb αυξάνουν το πρόβλημα
Οι αιτίες της κρίσης είναι πολλαπλές και αλληλένδετες. Η
εκτόξευση της τουριστικής ζήτησης και η εξάπλωση των βραχυχρόνιων μισθώσεων
έχουν μειώσει δραστικά το διαθέσιμο απόθεμα κατοικιών. Την ίδια στιγμή, η δεκαετής
κρίση περιόρισε την οικοδομική δραστηριότητα, αφήνοντας πίσω ένα σημαντικό κενό
προσφοράς. Σε αυτό προστίθενται οι ξένες επενδύσεις στην αγορά ακινήτων και η
αξιοποίηση προγραμμάτων όπως η «Χρυσή Βίζα», που ενισχύουν τη ζήτηση.
Το ΚΕΦΙΜ υπογραμμίζει ότι το ζήτημα της οικονομικής
προσβασιμότητας της στέγης απαιτεί συνδυασμό πολιτικών: αύξηση της προσφοράς
κατοικιών, κίνητρα για διάθεση κενών κατοικιών στην αγορά, ενεργειακή και
ποιοτική αναβάθμιση του υφιστάμενου κτιριακού αποθέματος και στοχευμένη στήριξη
των ευάλωτων νοικοκυριών. Η αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης αποτελεί πλέον
προτεραιότητα όχι μόνο κοινωνικής, αλλά και οικονομικής πολιτικής για την
Ελλάδα.