Η αναφορά σε λογιστή με έδρα τις Σέρρες στη δικογραφία για τα τέσσερα κυκλώματα που φέρονται να άφησαν οφειλές 206,2 εκατ. ευρώ στο Δημόσιο. Οι αποκαλυπτικοί διάλογοι, οι «αχυράνθρωποι» και τα ερωτήματα για πιθανές διασυνδέσεις με την τοπική επιχειρηματική δραστηριότητα.
Μια ιδιαίτερα σοβαρή διάσταση για την περιοχή των Σερρών
αποκτά η μεγάλη υπόθεση των οργανωμένων κυκλωμάτων φοροδιαφυγής που
αποκαλύφθηκε στη Θεσσαλονίκη και τη Χαλκιδική, καθώς στα στοιχεία της
δικογραφίας περιλαμβάνεται αναφορά σε λογιστή με έδρα τις Σέρρες, ο οποίος
φέρεται να συνεργαζόταν με πρόσωπα που είχαν κεντρικό ρόλο στη λειτουργία ενός
από τα τέσσερα δίκτυα.
Η υπόθεση, που αφορά εκατοντάδες εταιρείες-φαντάσματα,
παρένθετα πρόσωπα και επιχειρηματίες της νυχτερινής διασκέδασης, αναδεικνύει
έναν οργανωμένο, σύμφωνα με τις ελεγκτικές αρχές, μηχανισμό απόκρυψης των
πραγματικών ιδιοκτητών επιχειρήσεων και συσσώρευσης τεράστιων οφειλών προς το
Δημόσιο και τους ασφαλιστικούς φορείς.
Σύμφωνα με το διαβιβαστικό , οι ελεγκτές της ΑΑΔΕ
εντόπισαν τέσσερα διασυνδεδεμένα κυκλώματα, στα οποία αποδίδεται η λειτουργία
917 εταιρειών, με συνολικές οφειλές 206,2 εκατομμυρίων ευρώ.
Η δράση τους φέρεται να στηριζόταν σε ένα κοινό
χαρακτηριστικό: επιχειρήσεις εμφανίζονταν να ανήκουν σε πρόσωπα χωρίς
ουσιαστική οικονομική επιφάνεια, ενώ η πραγματική διαχείριση και τα οικονομικά
οφέλη παρέμεναν στα χέρια άλλων.
Η αναφορά στον λογιστή των Σερρών
Το στοιχείο που παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη
σερραϊκή κοινωνία εντοπίζεται στο δεύτερο από τα τέσσερα κυκλώματα, το οποίο,
σύμφωνα με τη δικογραφία, συνδέεται με 48χρονο δικηγόρο της Θεσσαλονίκης, με
αρχικά Ι.Κ.
Στο συγκεκριμένο δίκτυο αποδίδεται η διαχείριση 219
εταιρειών με τη χρησιμοποίηση 27 παρένθετων προσώπων. Μεταξύ των συνεργατών που
αναφέρονται περιλαμβάνεται λογιστής με έδρα τις Σέρρες και αρχικά Ι.Μ.
Η αναφορά δεν περιορίζεται σε μια απλή επαγγελματική
συνεργασία. Στο δημοσιοποιημένο υλικό περιλαμβάνονται ηλεκτρονικές συνομιλίες
που αποδίδονται στον συγκεκριμένο λογιστή και στον δικηγόρο, με αντικείμενο τη
σύσταση επιχειρήσεων, την ταυτοποίηση προσώπων και τη διαχείριση τραπεζικών
λογαριασμών και ηλεκτρονικών πληρωμών.
Σε συνομιλία της 14ης Ιουνίου 2025 γίνεται λόγος για
έναρξη δραστηριότητας πιτσαρίας με νέο παρένθετο πρόσωπο και για την
πιστοποίηση της ταυτότητάς του μέσω Gov.gr Wallet, προκειμένου να διευκολυνθεί
η διαδικασία εγγραφής σε πλατφόρμες διανομής φαγητού.
Ακόμη πιο χαρακτηριστική για το τοπικό ενδιαφέρον είναι
συνομιλία της 11ης Οκτωβρίου 2023, στην οποία γίνεται αναφορά σε τραπεζικό
κατάστημα των Σερρών, στο πλαίσιο συνεννόησης για το άνοιγμα λογαριασμού και τη
δυνατότητα διαχείρισης του e-banking.
Οι συνομιλίες αυτές, όπως παρουσιάζονται στη δικογραφία,
αποτελούν στοιχεία που αξιολογούνται από τις αρμόδιες αρχές. Δεν συνιστούν, από
μόνες τους, τελεσίδικη απόδειξη ποινικής ευθύνης.
Ωστόσο, η συγκεκριμένη αναφορά στις Σέρρες καθιστά εύλογη
την αναζήτηση απαντήσεων για το εάν η δραστηριότητα του δικτύου είχε και
ουσιαστική επιχειρηματική παρουσία στην περιοχή.
Πώς λειτουργούσε ο μηχανισμός των «αχυρανθρώπων»
Η έρευνα των αρχών περιγράφει έναν μηχανισμό στον οποίο
πρόσωπα εμφανίζονταν ως ιδιοκτήτες ή διαχειριστές επιχειρήσεων, χωρίς να ασκούν
στην πραγματικότητα τον οικονομικό τους έλεγχο.
Οι φερόμενοι ως οργανωτές αξιοποιούσαν τα στοιχεία των
προσώπων αυτών για τη σύσταση εταιρειών, την έκδοση αδειών, τη δημιουργία
τραπεζικών λογαριασμών και την εγκατάσταση τερματικών ηλεκτρονικών πληρωμών.
Σύμφωνα με τα δημοσιοποιημένα στοιχεία, η εξασφάλιση ενός
παρένθετου προσώπου μπορούσε να κοστίζει στους ενδιαφερόμενους επιχειρηματίες
από 2.000 έως 2.500 ευρώ.
Ιδιαίτερη εντύπωση προκαλούν και τα ευρήματα των ελέγχων,
μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται αρχεία με χιλιάδες κωδικούς πρόσβασης σε
φορολογικές υπηρεσίες, δεκάδες εταιρικές σφραγίδες και εξουσιοδοτήσεις που
φέρονται να έφεραν πλαστές βεβαιώσεις γνησίου υπογραφής.
Παράλληλα, σύμφωνα με άλλες δημοσιοποιημένες πληροφορίες
της έρευνας, ορισμένα παρένθετα πρόσωπα φέρονται να στρατολογούνταν ακόμη και
μεταξύ οικονομικά ή κοινωνικά ευάλωτων ανθρώπων, έναντι μικρών χρηματικών
αμοιβών.
Το αποτέλεσμα ήταν να δημιουργούνται επιχειρηματικά
σχήματα που μπορούσαν να συνεχίζουν τη δραστηριότητά τους, αφήνοντας πίσω τους
σημαντικές φορολογικές και ασφαλιστικές υποχρεώσεις, ενώ οι πραγματικοί
υπεύθυνοι παρέμεναν δυσκολότερο να εντοπιστούν.
Υπήρχαν επιχειρήσεις του δικτύου και στις Σέρρες;
Η παρουσία λογιστή με έδρα τις Σέρρες στο δημοσιοποιημένο
υλικό της δικογραφίας ανοίγει πλέον μια σειρά συγκεκριμένων ερωτημάτων.
Υπήρχαν ανάμεσα στις 917 εταιρείες επιχειρήσεις με έδρα ή
πραγματική δραστηριότητα στην Περιφερειακή Ενότητα Σερρών;
Είχαν χρησιμοποιηθεί παρένθετα πρόσωπα για τη λειτουργία
καταστημάτων ή άλλων επιχειρηματικών δραστηριοτήτων στην τοπική αγορά;
Υπήρχαν οικονομικές συναλλαγές, τραπεζικοί λογαριασμοί ή
εταιρικές διασυνδέσεις που συνέδεαν επιχειρήσεις των Σερρών με πρόσωπα των
συγκεκριμένων δικτύων;
Και ποια ακριβώς ήταν η έκταση της συνεργασίας που
αποδίδεται στον λογιστή των Σερρών με τον φερόμενο ως οργανωτή του δεύτερου
κυκλώματος;
Πρόκειται για ερωτήματα στα οποία τα μέχρι σήμερα
δημοσιοποιημένα στοιχεία δεν δίνουν ολοκληρωμένες απαντήσεις. Η αναφορά σε
λογιστή της περιοχής δεν αποδεικνύει αυτομάτως ότι στις Σέρρες λειτουργούσαν
εταιρείες του κυκλώματος.
Αποτελεί, όμως, επαρκή λόγο για να ζητηθεί περαιτέρω
ενημέρωση από τις αρμόδιες ελεγκτικές και δικαστικές αρχές.
Μήπως ανάλογες πρακτικές υπάρχουν και στην τοπική αγορά;
Πέρα από την πιθανή γεωγραφική επέκταση των συγκεκριμένων
κυκλωμάτων, ανακύπτει και ένα ευρύτερο ζήτημα που αφορά τη διαφάνεια στην
επιχειρηματική δραστηριότητα των Σερρών.
Υπάρχουν και στην τοπική αγορά περιπτώσεις επιχειρήσεων
στις οποίες οι πραγματικοί ιδιοκτήτες ή χρηματοδότες διαφέρουν από τα πρόσωπα
που εμφανίζονται επισήμως ως διαχειριστές;
Ελέγχονται επαρκώς οι διαδοχικές μεταβιβάσεις
επιχειρήσεων, ιδιαίτερα όταν συνοδεύονται από συσσωρευμένες οφειλές, αλλαγές
εταιρικών σχημάτων ή μεταφορά της ίδιας δραστηριότητας σε νέα νομικά πρόσωπα;
Υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες πρόσωπα χωρίς εμφανή
οικονομική δυνατότητα αναλαμβάνουν τυπικά την ιδιοκτησία ή τη διαχείριση
επιχειρήσεων με σημαντικό κύκλο εργασιών;
Και, εφόσον εντοπίζονται τέτοιες περιπτώσεις, διερευνάται
ποιος πραγματικά χρηματοδοτεί, ελέγχει και αποκομίζει τα οικονομικά οφέλη από
τη λειτουργία τους;
Τα ερωτήματα αυτά δεν αποτελούν καταγγελία για
συγκεκριμένες επιχειρήσεις των Σερρών. Ούτε οι εταιρικές μεταβολές ή η ύπαρξη
τρίτων διαχειριστών συνιστούν από μόνες τους παρανομία.
Αφορούν, ωστόσο, πρακτικές που, όταν χρησιμοποιούνται
καταχρηστικά, μπορούν να λειτουργήσουν ως μηχανισμός απόκρυψης ευθυνών,
φοροδιαφυγής και αθέμιτου ανταγωνισμού.
Το ζήτημα της διαφάνειας και η ευθύνη των ελεγκτικών
αρχών
Η υπόθεση της Θεσσαλονίκης αναδεικνύει και μια ακόμη
διάσταση: την αποτελεσματικότητα των κρατικών μηχανισμών στην έγκαιρη ανίχνευση
οργανωμένων μορφών οικονομικής παραβατικότητας.
Όταν εκατοντάδες επιχειρήσεις εμφανίζονται να λειτουργούν
με κοινά χαρακτηριστικά, διαδοχικές μεταβολές και επαναλαμβανόμενα πρόσωπα στη διαχείρισή
τους, τίθεται αναπόφευκτα το ερώτημα εάν τα διαθέσιμα πληροφοριακά συστήματα
και οι διασταυρώσεις στοιχείων αξιοποιούνται εγκαίρως.
Για τις Σέρρες, όπου η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα
αποτελεί βασικό πυλώνα της τοπικής οικονομίας, το ζήτημα έχει ιδιαίτερη
σημασία.
Οι επιχειρήσεις που ανταποκρίνονται στις φορολογικές και
ασφαλιστικές τους υποχρεώσεις δεν μπορούν να ανταγωνίζονται επί ίσοις όροις
σχήματα που ενδεχομένως αποφεύγουν συστηματικά τις αντίστοιχες υποχρεώσεις.
Γι' αυτό και η διερεύνηση τέτοιων πρακτικών δεν αφορά
μόνο την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής. Αφορά την προστασία της νόμιμης
επιχειρηματικότητας και τη διασφάλιση συνθηκών υγιούς ανταγωνισμού.
Οι Σέρρες στη δικογραφία – Αναμένονται απαντήσεις
Η αναφορά σε λογιστή με έδρα τις Σέρρες αποτελεί ένα
συγκεκριμένο στοιχείο της μεγάλης υπόθεσης, το οποίο δεν μπορεί να αγνοηθεί
δημοσιογραφικά.
Το κρίσιμο είναι να διευκρινιστεί εάν πρόκειται για
επαγγελματική διασύνδεση με πρόσωπα του κυκλώματος ή εάν από την έρευνα
προκύπτουν και επιχειρηματικές δραστηριότητες του δικτύου στην περιοχή.
Εξίσου σημαντικό είναι να εξεταστεί εάν οι πρακτικές που
περιγράφονται στη συγκεκριμένη δικογραφία εμφανίζονται, ανεξάρτητα από αυτήν,
και σε άλλες επιχειρηματικές δραστηριότητες.
Το βασικό ερώτημα παραμένει: Περιορίζεται η σύνδεση των
Σερρών με την υπόθεση στην αναφορά ενός λογιστή ή υπάρχουν και άλλες διαδρομές,
εταιρικές και οικονομικές, που δεν έχουν ακόμη γίνει γνωστές;
Ο προβληματισμός αυτός, άλλωστε, δεν προκύπτει για πρώτη
φορά με αφορμή τη συγκεκριμένη δικογραφία. Κατά το παρελθόν, στο πλαίσιο του
δημοσιογραφικού ρεπορτάζ στις Σέρρες, έχουν διατυπωθεί από ανθρώπους της
αγοράς, επιχειρηματίες και επαγγελματίες καταγγελίες και αναφορές για
συμπεριφορές και επιχειρηματικές πρακτικές που παρουσιάζουν ομοιότητες με όσα
περιγράφονται σήμερα στη δράση των συγκεκριμένων κυκλωμάτων. Αναφορές για
παρένθετα πρόσωπα, αφανείς διαχειριστές, επιχειρήσεις πίσω από τις οποίες
φέρονται να βρίσκονται διαφορετικά οικονομικά συμφέροντα από εκείνα που
εμφανίζονται επισήμως, αλλά και πρακτικές που, σύμφωνα με τις καταγγελίες,
δημιουργούν συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού στην τοπική αγορά. Οι μαρτυρίες
αυτές δεν αποτελούν από μόνες τους αποδείξεις παράνομης δραστηριότητας ούτε
τεκμηριώνουν σύνδεση με τα κυκλώματα που ερευνώνται σήμερα. Ωστόσο, υπό το φως
των νέων αποκαλύψεων, αποκτούν ιδιαίτερο δημοσιογραφικό ενδιαφέρον και
καθιστούν ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη ουσιαστικής διερεύνησης. Διότι το
ερώτημα δεν είναι μόνο εάν τέτοιες πρακτικές υπάρχουν και στις Σέρρες, αλλά και
εάν όσα κατά καιρούς καταγγέλλονται στην τοπική αγορά έχουν απασχολήσει τις
αρμόδιες ελεγκτικές αρχές και με ποια αποτελέσματα.